Podskarbiówki, zwane w Europie inaczej liczmanami swoją nazwę uzyskały dzięki użytkowi ich najczęściej w kancelariach podskarbiowskich. 

Co to w zasadzie były liczmany? Drobne przedmioty, które pomagały w liczeniu. Liczmany nie posiadały nominału, a stanowiły rodzaj liczydła, który pomagał w obrachunku większych liczb. Na początku liczmany były do Polski sprowadzane z zagranicy, a ich centrum produkcyjne mieściło się w Norymberdze, gdzie zakład funkcjonował niemal przez 300 lat! 

Pierwsze polskie podskarbiówki wybito natomiast w 1550 roku. Znanych jest 60 polskich i litewskich liczmanów, a większość z nich jest niezwykle ciężka do pozyskania. Do normalnej pracy potrzebne było między 60 a 100 liczmanów! Od drugiej połowy XVII wieku znowu zaczęto sprowadzać je z zagranicy. 

Większość polskich liczmanów to pięknie, bogate w ozdoby egzemplarze, jednak w większości w średnich stanach zachowania z uwagi na ich codzienną użytkowość. Wykonywane najczęściej były w formie miedzianych, mosiężnych lub brązowych (z rzadka srebrnych) żetonów, bitych przez mennicę. 

W naszej ofercie mamy przyjemność zaoferować Państwu bardzo ładnie zachowany egzemplarz, znany z dwóch sztuk Podskarbiówki wykonanej w Malborku przez Kaspra Goebla i Gracjana Gonzalo dla Jana Firleja – Podskarbiego Wielkiego Koronnego. 

Jest to bardzo rzadka podskarbiówka z uwagi na wybicie w srebrze. W specjalizowanym katalogu Drożdża wymieniona informacja o zaledwie jednym znanym egzemplarzu znajdującym się w Muzeum Narodowym w Krakowie w Muzeum im. Emeryka Hitten-Czapskiego pochodząca z jego zbioru. Jest to więc prawdopodobnie drugi znany i jedyny na rynku prywatnym egzemplarz, który do zbioru będą mieli Państwo okazję włączyć już niedługo, bo 9 kwietnia! 

Awers: Lewart w wieńcu, w otoku perełkowym, w otoku sznurowym legenda: 

IOAN:FIRLEY:DE:DAMBR:TESAVR:REGNI•POL+; 

Rewers: palma w otoku perełkowym, w otoku sznurowym legenda rozpoczynająca się od znaków menniczych •NITITVR:SVB:ONERE:VIRTVS•1593: 

 


0 komentarzy

Dodaj komentarz

Avatar placeholder

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.